Przejdź do treści

Ewidencja oprogramowania: ewidencja licencji i sprzętu w jednym rejestrze

Ewidencja oprogramowania to prowadzony na bieżąco rejestr wszystkich licencji firmy: co kupiono, na ilu stanowiskach wolno tego używać, kto faktycznie używa i jaki dokument to potwierdza. Różni się od inwentaryzacji tym, że inwentaryzacja jest jednorazowym spisem, a ewidencja żyje razem z firmą.

Skaner licencji

Bez konta. Bez agenta. 20 sekund.

albo policz ręcznie
100 osób

Z czego korzystacie

netto, zł

Sugestia: 500 000 zł (około 5 000 zł na osobę rocznie)

Marnotrawstwo

0

rocznie

Wskaźnik audytowy

0 / 100

bez dokumentów

Do odzyskania

0

anulowanie i odsprzedaż

Wynik otwiera się w pełnym rejestrze na /app: pięć pozycji zasianych z Twoich odpowiedzi, wskaźnik gotowości audytowej i oferty z giełdy licencji. Konta prosimy dopiero przy zapisie.

Większość firm ma faktury w księgowości, klucze w mailu sprzed czterech lat i program na komputerze, o którym nikt już nie pamięta, skąd się wziął. To nie jest ewidencja, tylko archiwum. Poniżej pokazujemy, co konkretnie musi znaleźć się w rejestrze licencji, jak połączyć go z ewidencją sprzętu i z księgową ewidencją wartości niematerialnych i prawnych, oraz jak utrzymać go aktualnym bez agenta instalowanego na każdym komputerze.

Policz koszt nieużywanych licencji

Jawne ceny. Bez „zapytaj o cenę".

Zakres

Co musi zawierać ewidencja licencji oprogramowania

Rejestr, który przechodzi kontrolę, odpowiada na cztery pytania przy każdej pozycji: co, ile, gdzie, na jakiej podstawie. Brak choćby jednego z nich sprawia, że w razie sporu nie masz czym udowodnić uprawnienia, nawet jeśli licencję kupiono legalnie i zapłacono za nią pełną cenę.

Najczęstsza luka to ostatnia kolumna. Firma pokazuje program zainstalowany na dziesięciu komputerach i fakturę na dziesięć stanowisk, ale nie potrafi wskazać, którego zakupu dotyczy który komputer. Przy licencjach wieczystych kupionych na przestrzeni lat, po kilku migracjach sprzętu, to jest reguła, a nie wyjątek. Dlatego ewidencja oprogramowania i ewidencja sprzętu muszą być jednym dokumentem, a nie dwoma arkuszami w różnych działach.

Minimalny zakres pozycji w rejestrze licencji
Pole Po co Typowy błąd
Nazwa i wersja programu Uprawnienie dotyczy konkretnej wersji, nie rodziny produktu Wpis "Office" bez roku wydania
Typ licencji Wieczysta, wolumenowa czy subskrypcja: różne prawa i różny czas życia Traktowanie subskrypcji jak własności
Liczba stanowisk To ona jest porównywana z liczbą instalacji Liczenie użytkowników zamiast urządzeń
Przypisanie do sprzętu lub osoby Bez tego nie udowodnisz, która instalacja jest pokryta Puste pole, uzupełniane dopiero w audycie
Dokument źródłowy Faktura, umowa, potwierdzenie transferu: to jest dowód Klucz produktu bez faktury
Data zakupu i data końca Napędza kalendarz odnowień Brak daty przy subskrypcjach
Koszt netto Pozwala policzyć koszt niewykorzystanych licencji Koszt tylko w księgowości, poza rejestrem

Rozróżnienie

Czym różni się ewidencja oprogramowania od inwentaryzacji

Te dwa słowa bywają używane zamiennie i to jest źródło większości nieporozumień przy planowaniu pracy. Inwentaryzacja to czynność: raz zbierasz stan faktyczny z komputerów i porównujesz go z posiadanymi dokumentami. Ewidencja to stan: rejestr, który po tej czynności zostaje i jest aktualizowany za każdym razem, gdy ktoś kupuje program, odchodzi z firmy albo wymienia laptopa.

W praktyce robi się je w tej kolejności: najpierw inwentaryzacja oprogramowania ustala punkt zerowy, potem ewidencja go utrzymuje. Firma, która robi tylko inwentaryzację raz na trzy lata, za każdym razem zaczyna od zera i płaci za tę samą pracę ponownie. Firma, która ma ewidencję, przygotowuje się do audytu licencji w jeden dzień zamiast w sześć tygodni.

Inwentaryzacja kontra ewidencja
Cecha Inwentaryzacja Ewidencja
Charakter Jednorazowe działanie Stały rejestr
Częstotliwość Raz na rok lub przed audytem Aktualizacja przy każdej zmianie
Wynik Raport z rozbieżnościami Aktualny stan uprawnień
Kto zwykle prowadzi IT lub firma zewnętrzna IT razem z zakupami
Wartość w kontroli Zdjęcie sprzed miesięcy Dowód na dziś

Księgowość

Ewidencja oprogramowania a ewidencja wartości niematerialnych i prawnych

To są dwa różne rejestry i firmy regularnie zakładają, że wystarczy jeden. Ewidencja księgowa wartości niematerialnych i prawnych służy rozliczeniu podatkowemu: trafiają do niej licencje o wartości początkowej powyżej 10 000 złotych, amortyzowane liniowo przez co najmniej 24 miesiące. Licencje tańsze można zaliczyć jednorazowo do kosztów i wtedy w ogóle nie ma ich w tej ewidencji.

I tu pojawia się dziura, w którą wpada większość firm: program za 800 złotych zniknął z papierów księgowych, a nadal jest zainstalowany na dwudziestu komputerach i nadal wymaga uprawnienia. Ewidencja licencji musi obejmować wszystko, co jest zainstalowane, niezależnie od wartości i sposobu rozliczenia. Zasady rozliczenia podatkowego opisujemy osobno w artykule o księgowaniu i amortyzacji licencji.

  • Ewidencja księgowa WNiP: tylko licencje powyżej 10 000 zł wartości początkowej
  • Ewidencja licencji: wszystko, co zainstalowane, także zakupy jednorazowe poniżej limitu
  • Subskrypcje nie są WNiP, ale muszą być w rejestrze licencji razem z datą końca
  • Faktura z księgowości jest dowodem uprawnienia, więc numer faktury wchodzi do obu rejestrów
  • Licencja sprzedana na rynku wtórnym wychodzi z rejestru dopiero po usunięciu kopii

To nie jest porada podatkowa. Sposób rozliczenia konkretnego zakupu potwierdź ze swoją księgowością, bo zależy od formy działalności i treści umowy licencyjnej.

Prowadzenie

Jak prowadzić ewidencję oprogramowania, żeby nie zdezaktualizowała się w miesiąc

Rejestr umiera zawsze w tym samym miejscu: nikt nie aktualizuje go przy zmianach kadrowych i przy wymianie sprzętu. Odchodzi handlowiec, jego laptop wraca do szafy, licencja zostaje przypisana do osoby, której nie ma, a przy kolejnym zakupie nikt nie sprawdza, że wolne stanowisko już jest. Firma kupuje drugi raz to, co ma.

Dlatego ewidencja musi być podpięta pod trzy zdarzenia, a nie pod kalendarz. Zatrudnienie i zwolnienie, wymiana lub likwidacja sprzętu, zakup i odnowienie. Jeśli te trzy momenty aktualizują rejestr, reszta dzieje się sama. Rejestr licencji w naszym panelu prowadzi przy okazji kalendarz odnowień i pokazuje wskaźnik gotowości do audytu, więc widzisz braki, zanim zobaczy je kontrola.

  • Przy zatrudnieniu: przypisz licencje z puli wolnych, zanim kupisz nowe
  • Przy odejściu: zwolnij stanowiska tego samego dnia, nie na koniec kwartału
  • Przy wymianie sprzętu: przepnij licencję do nowego urządzenia i odnotuj usunięcie ze starego
  • Przy zakupie: dopisz pozycję razem z numerem faktury, nie samym kluczem
  • Raz na kwartał: porównaj liczbę instalacji z liczbą uprawnień i wyjaśnij każdą różnicę
  • Raz na rok: sprawdź, które licencje leżą nieużywane i policz, ile kosztują

Efekt

Co daje uporządkowana ewidencja poza spokojem w audycie

Najbardziej wymierny efekt to zobaczenie licencji, za które płacisz bez powodu. Dopiero rejestr pokazuje, że dwadzieścia z osiemdziesięciu stanowisk nie było uruchamiane od pół roku, a odnowienie na przyszły rok idzie na całą osiemdziesiątkę. Ta różnica to gotówka, którą można zatrzymać bez żadnej zmiany w sposobie pracy zespołu.

Drugi efekt jest sprzedażowy i firmy rzadko z niego korzystają. Licencje wieczyste, które zostały po migracji do chmury albo po redukcji stanowisk, mają wartość rynkową. Można je legalnie odsprzedać na mocy wyroku TSUE C-128/11 i odzyskać część budżetu, ale tylko wtedy, gdy jesteś w stanie udokumentować łańcuch nabycia. Bez ewidencji nie masz czym tego udowodnić i licencja zostaje w szufladzie. Zobacz, jak działa sprzedaż licencji Microsoft po migracji.

Cennik

Ile kosztuje zarządzanie licencjami w License.pl

Ceny są jawne, bo w tej kategorii nie są. Płacisz miesięcznie lub rocznie, netto, w złotówkach, na fakturę VAT z NIP.

Plany i ceny License.pl
Plan Miesięcznie Rocznie Zakres
Start 199 zł netto/mies. 1 990 zł netto/rok do 50 stanowisk
Firma 499 zł netto/mies. 4 990 zł netto/rok do 200 stanowisk
Compliance 1 299 zł netto/mies. 12 990 zł netto/rok do 1 000 stanowisk
Enterprise Porozmawiajmy Indywidualnie Bez limitu, SLA 99,9%

Najczęstsze pytania

Ewidencja oprogramowania: pytania, które zadają dyrektorzy IT

Co powinna zawierać ewidencja oprogramowania?

Nazwę i wersję programu, typ licencji (wieczysta, wolumenowa, subskrypcja), liczbę stanowisk, przypisanie do konkretnego komputera lub osoby, dokument źródłowy w postaci faktury albo umowy, datę zakupu i datę końca oraz koszt netto. Bez dokumentu źródłowego rejestr nie jest dowodem uprawnienia, tylko listą programów.

Czym różni się ewidencja oprogramowania od inwentaryzacji oprogramowania?

Inwentaryzacja to jednorazowy spis stanu faktycznego, porównany z posiadanymi dokumentami. Ewidencja to stały rejestr, który powstaje po inwentaryzacji i jest aktualizowany przy każdej zmianie: zakupie, odnowieniu, odejściu pracownika, wymianie sprzętu. Inwentaryzacja odpowiada na pytanie "jak jest dzisiaj", ewidencja utrzymuje tę odpowiedź aktualną.

Czy licencja na oprogramowanie musi być w ewidencji wartości niematerialnych i prawnych?

Do ewidencji WNiP trafiają licencje o wartości początkowej powyżej 10 000 złotych, amortyzowane liniowo przez co najmniej 24 miesiące. Tańsze zakupy można zaliczyć jednorazowo do kosztów i wtedy w tej ewidencji ich nie ma. Rejestr licencji prowadzony przez IT musi jednak obejmować wszystko, co zainstalowane, niezależnie od wartości.

Czy do prowadzenia ewidencji licencji potrzebny jest agent na komputerach?

Nie jest konieczny. Agent skraca zbieranie danych o instalacjach, ale sam rejestr uprawnień powstaje z faktur, umów i potwierdzeń zakupu, których żaden agent nie odczyta z komputera. Wiele firm zaczyna od eksportu z katalogu użytkowników i listy zakupów, a dopiero potem decyduje, czy automatyzacja skanowania jest im potrzebna.

Kto w firmie powinien prowadzić ewidencję oprogramowania?

Najlepiej działa podział, w którym IT odpowiada za stan instalacji i przypisania, a dział zakupów lub księgowość za dokumenty potwierdzające uprawnienie. Jedna osoba musi być właścicielem całości, bo rejestr rozpada się dokładnie tam, gdzie kończy się odpowiedzialność jednego działu, a zaczyna drugiego.

Jak często aktualizować ewidencję licencji?

Nie w cyklu kalendarzowym, tylko przy zdarzeniach: zatrudnienie i odejście pracownika, wymiana lub likwidacja sprzętu, zakup i odnowienie licencji. Do tego kwartalne porównanie liczby instalacji z liczbą uprawnień, żeby wyłapać zmiany, które ktoś przeoczył. Rejestr aktualizowany raz do roku jest w praktyce nieaktualny przez jedenaście miesięcy.

Zacznij ewidencję od liczby, która przekonuje zarząd

Skaner pokazuje w złotówkach, ile kosztują licencje, których nikt nie używa. Bez konta, bez agenta, w 20 sekund.

Policz koszt nieużywanych licencji

Jawne ceny, bez handlowca

Załóż konto

Jawne ceny, bez handlowca

Załóż konto